Ta niesamowita historia od dawna prosiła się o ekranizację. Netflix właśnie opublikował zwiastun swojego nowego, sześcioodcinkowego serialu „Ołowiane dzieci” w reżyserii Macieja Pieprzycy, który przybliży Polakom heroiczną walkę lekarki z komunistycznym systemem. Produkcja, inspirowana prawdziwymi wydarzeniami, zapowiada się na jeden z najmocniejszych tytułów platformy. Premierę zaplanowano na 11 lutego 2026 roku.
W serialu zobaczymy setki statystów, prawdziwe krajobrazy huty Szopienice w Katowicach oraz plejadę aktorskich gwiazd z Joanną Kulig na czele. W obsadzie znaleźli się także m.in. Agata Kulesza - Profesor Berger, Kinga Preis - Wiesia Wilczek, Michał Żurawski - Hubert Niedziela, Marian Dziędziel - Jerzy Ziętek, Zbigniew Zamachowski - Zdzisław Grudzień, Sebastian Pawlak - Zbyszek Król.
O czym jest serial Ołowiane dzieci? Walka lekarki z systemem
Jak opisuje Netflix, „Ołowiane dzieci” to dramat, który nie potrzebuje fikcyjnych potworów, by mrozić krew w żyłach. Akcja osadzona jest w toksycznej rzeczywistości Górnego Śląska lat 70. W centrum opowieści znajduje się młoda lekarka Jolanta Wadowska-Król, w którą wciela się Joanna Kulig. To jej czujność i odwaga uruchamiają lawinę wydarzeń, gdy odkrywa, że masowe i „tajemnicze” zachorowania dzieci z okolic Huty Szopienice to w rzeczywistości ołowica – choroba wywołana zatruciem metalami ciężkimi.
Jej diagnoza jest jak zapalenie światła w miejscu, gdzie władza wolałaby utrzymać mrok. Prawda o skutkach działalności huty oznaczała skandal i odpowiedzialność, dlatego aparat państwowy PRL robił wszystko, by sprawę zatuszować. Serial ma pokazać cenę, jaką bohaterka musiała zapłacić za swoje odkrycie – zagrożona była jej kariera, spokój, a nawet bezpieczeństwo rodziny. Mimo to, Wadowska-Król nie poddała się, wchodząc w otwarty konflikt z ludźmi, których celem było uciszenie sprawy.
U jej boku zobaczymy pielęgniarkę Wiesię Wilczek (w tej roli Kinga Preis), a także przełożoną, prof. Berger (Agata Kulesza), która balansuje między lojalnością wobec systemu a lekarskim obowiązkiem. Po drugiej stronie barykady stanie oficer SB Hubert Niedziela (Michał Żurawski), którego zadaniem jest ukrycie skandalu.
Zobacz zdjęcia
Kim była Jolanta Wadowska-Król? Prawdziwa „doktórka od familoków”
Postać grana przez Joannę Kulig istniała naprawdę. Jolanta Wadowska-Król po ukończeniu studiów na Śląskiej Akademii Medycznej podjęła pracę w poradni w Szopienicach. To tam, kontynuując dzieło swojego poprzednika, doktora Edmunda Gryglewicza, zauważyła u małych pacjentów niepokojące objawy, które mogły wskazywać na zatrucie ołowiem.
Za zgodą przełożonych i przy częściowym wsparciu huty rozpoczęła badania. Ich skala była ogromna – przebadano ponad 4,5 tysiąca dzieci z Szopienic, Burowca i Dąbrówki Małej. Wstępne wyniki okazały się przerażające i potwierdziły tragiczną skalę problemu.
Fabuła serialu została zainspirowana m.in. takimi książkami jak Ołowiane dzieci. Zapomniana epidemia Michała Jędryki, Moja Ołowianko, klęknij na kolanko Marty Fox oraz Doktórka od familoków Magdaleny Majcher.
Tak kręcono serial "Ołowiane dzieci"
Groźby i tuszowanie sprawy. Batalia o zdrowie dzieci
Gdy w 1974 roku wyniki badań zostały przedstawione w rozprawie doktorskiej, zareagowała rządząca PZPR. Na doktor Wadowską-Król wywierano naciski, odbywała rozmowy ostrzegawcze, a nawet otrzymywała groźby, by porzuciła temat. Władze uczelni, mimo pozytywnej oceny promotora, nie dopuściły do obrony doktoratu, a wszystkie egzemplarze jej pracy w tajemniczych okolicznościach zaginęły.
Mimo to, jej batalia przyniosła realne efekty. Tysiące dzieci dotkniętych ołowicą skierowano na leczenie do sanatoriów. W 1975 roku władze Katowic zdecydowały o rozbiórce domów stojących najbliżej komina huty, a w utajnionym uzasadnieniu przyznano, że stwarzają one „bezpośrednie zagrożenie życiu i zdrowiu mieszkańców”. Z terenu usunięto 200 tys. ton skażonej ziemi, a dzieciom w dzielnicy zaczęto finansować mleko.
Jolanta Wadowska-Król, nazywana przez pacjentów „dochtorką” lub „Królką”, przeszła na emeryturę w 2011 roku. Jej historia to dowód na to, że determinacja jednej osoby może zmienić los całej społeczności. Zmarła w 2023 roku.