Spis treści
Przełom w śledztwie komisji
Członkowie komisji „Wyjaśnienie i Naprawa”, powołanej do zbadania nieprawidłowości w diecezji sosnowieckiej, weszli w posiadanie kluczowych materiałów dowodowych. Eksperci analizują obecnie dziennik korespondencji elektronicznej kurii z lat 2011–2016, do którego wcześniej nie mieli dostępu. Oprócz cyfrowego archiwum, badacze pracują również na dokumentach, które wcześniej zostały zabezpieczone przez Prokuraturę Okręgową w Sosnowcu podczas czynności w sądzie biskupim.
Przewodniczący komisji, Tomasz Krzyżak, potwierdził uzyskanie dostępu do nowych źródeł informacji. Podkreślił on, że każdy dokument jest teraz szczegółowo weryfikowany, a wnioski płynące z analizy odnalezionej korespondencji zostaną uwzględnione w ostatecznym raporcie podsumowującym prace gremium.
Zespół badawczy rozpoczął swoje działania jesienią 2024 roku z inicjatywy biskupa sosnowieckiego. Choć w lutym opublikowano już cząstkowy raport ukazujący skalę procederu wykorzystywania seksualnego małoletnich, to kluczowe dowody wypłynęły dopiero później. Brakujący rejestr e-maili udało się zlokalizować już po publikacji wstępnych wyników, co może rzucić nowe światło na sprawę.
Odzyskanie dostępu do archiwum było możliwe dzięki współpracy z osobami, które w przeszłości odpowiadały za infrastrukturę informatyczną kurii. Jednocześnie śledczy zwrócili instytucji kościelnej część akt fizycznych, które zostały wywiezione podczas przeszukań w 2024 roku. Obecnie trwa żmudna kwerenda tych materiałów.
Głównym celem trwających prac jest ustalenie, czy w zabezpieczonych dokumentach znajdują się informacje o nieznanych dotąd przestępstwach, czy też potwierdzają one już badane wątki. Raport końcowy ma nie tylko podsumować liczbę nadużyć, ale także ocenić, jak instytucje kościelne reagowały na wpływające zgłoszenia.
Prokuratura wystąpiła do komisji z oficjalnym wnioskiem o udostępnienie pełnej wersji raportu, zawierającej dane osobowe. Dokument w takiej formie trafił już wcześniej do biskupa diecezjalnego oraz do Stolicy Apostolskiej, a teraz — zgodnie z procedurami prawnymi — został przekazany polskim organom ścigania.
Wstrząsający bilans: minimum 50 ofiar
Liczby przedstawione przez komisję są wstrząsające. Z ustaleń wynika, że skrzywdzonych zostało co najmniej 50 dzieci. Podejrzenia i zarzuty dotyczą kilkudziesięciu sprawców. Wśród osób wskazanych przez komisję znajdują się nie tylko duchowni, ale również osoby świeckie, które były związane z działalnością struktur kościelnych.
Status prawny poszczególnych spraw jest zróżnicowany — część zarzutów została już potwierdzona, inne są w fazie weryfikacji. Wiele postępowań prokuratorskich jest w toku. Eksperci zaznaczają jednak, że oficjalne statystyki mogą być niedoszacowane, ponieważ nie wszystkie ofiary decydują się na zgłoszenie krzywdy organom ścigania.
W ostatnich latach doszło do zatrzymań kilku duchownych oraz pracowników diecezji, którym postawiono zarzuty przestępstw na szkodę małoletnich. W niektórych przypadkach zapadły już wyroki sądowe, inne procesy wciąż trwają na salach sądowych.
Katalog zarzutów jest szeroki. Obejmuje on zarówno bezpośrednie czyny o charakterze seksualnym wobec dzieci, jak i posiadanie oraz rozpowszechnianie materiałów pedofilskich. W jednym z wątków prawomocnie skazany został już były ksiądz, choć w jego przypadku wyrok dotyczył przestępstw innej natury niż nadużycia seksualne.
Główne śledztwo, prowadzone przez Prokuraturę Okręgową w Sosnowcu, ruszyło formalnie w 2023 roku. Impulsem do jego wszczęcia były informacje, które wyszły na jaw przy okazji innego postępowania karnego.
Ksiądz Jacek K. podejrzany o pedofilię:
7
Mroczna historia diecezji
Opinia publiczna zwróciła uwagę na sytuację w Sosnowcu po tragicznych wydarzeniach związanych ze śmiercią młodego diakona. Ustalenia śledczych wskazywały, że zabójstwa dokonał inny duchowny, który następnie popełnił samobójstwo.
Obaj mężczyźni byli związani z sosnowiecką katedrą. Choć sprawę karną umorzono ze względu na śmierć sprawcy, okoliczności tej tragedii stały się punktem zapalnym do głębszego prześwietlenia patologii toczących diecezję.
