Tysiące uczniów w katowickim Spodku. Ważna lekcja ratowania ludzkiego życia

2026-03-10 19:43

W Hali Widowiskowo-Sportowej Spodek w Katowicach odbyło się niezwykłe wydarzenie poświęcone donacji oraz transplantacji narządów. Szefowa resortu zdrowia apelowała tam do zgromadzonych, by skupić się na realnym działaniu i budowaniu świadomości społecznej w zakresie przekazywania organów, ponieważ ludzkiego zdrowia nie da się przecenić, a „narząd to coś, czego jeszcze nie da się wyprodukować”. Jolanta Sobierańska-Grenda podkreślała również rolę takich inicjatyw w oświatowym rozwoju młodzieży.

Przemówienia minister zdrowia Jolanty Sobierańskiej-Grendy wysłuchało łącznie przeszło trzy tysiące nastolatków, reprezentujących ponad trzydzieści placówek edukacyjnych z terenu województwa śląskiego. Wydarzenie pod hasłem Katowickie Forum Młodych - BO NOWE JEST NADZIEJĄ zostało w całości poświęcone zagadnieniom związanym z przeszczepianiem narządów oraz dawstwem. Przedstawicielka rządu zwróciła ponadto uwagę na zmieniające się nawyki technologiczne społeczeństwa. Zauważyła, że współcześnie ludzie rzadziej noszą przy sobie tradycyjne portfele z papierowymi oświadczeniami woli, a znacznie częściej korzystają ze smartfonów, co powinno skłonić decydentów do opracowania odpowiednich narzędzi cyfrowych ułatwiających deklarację dawstwa.

Bohaterowie po przeszczepach w katowickim Spodku

Termin zorganizowania zjazdu nawiązywał bezpośrednio do historii, ponieważ dokładnie piątego marca 2011 roku zainaugurowano pierwszą edycję inicjatywy Bieg po Nowe Życie, promującej ideę transplantologii. Głównymi postaciami takich spotkań zawsze pozostają pacjenci, którym operacje uratowały istnienie, dlatego pojawili się oni również na katowickiej scenie. Ogromne uznanie publiczności zdobyła mała Zosia Łatas, u której w wieku zaledwie kilku miesięcy zdiagnozowano niezwykle groźne schorzenie, jakim jest kardiomiopatia rozstrzeniowa. Standardowe metody terapeutyczne zawiodły, a dziewczynka przeszła dramatyczne chwile związane z zatrzymaniem krążenia oraz długotrwałym pobytem na oddziale intensywnej opieki medycznej. Życie dziecka udało się uratować dopiero dzięki udanemu przeszczepowi serca, który przeprowadzono w okresie jesiennym dwa lata temu.

Matka dziewczynki, Katarzyna Łatas, podzieliła się ze słuchaczami emocjami, jakie towarzyszyły rodzinie po otrzymaniu tragicznych informacji od zespołu medycznego.

Po diagnozie towarzyszył nam głównie strach, co będzie dalej; słowa lekarzy nas załamały, czekaliśmy na cud. I ten cud się wydarzył. Jestem dumna, że mimo tylu przeciwności losu Zosia ciągle walczy, dorównuje swoim rówieśnikom

Zosia Łatas po transplantacji serca z rodzicami - Katarzyną i Szczepanem Łatas - Katowickie Forum Młodych - BO NOWE JEST NADZIEJĄ

i

Autor: Katowickie Forum Młodych - BO NOWE JEST NADZIEJĄ/ Materiały prasowe Zosia Łatas po transplantacji serca z rodzicami - Katarzyną i Szczepanem Łatas - Katowickie Forum Młodych - BO NOWE JEST NADZIEJĄ

Sama główna bohaterka wydarzenia wyznała zgromadzonym uczniom, że w przyszłości chciałaby zająć się tworzeniem materiałów wideo w internecie i zostać popularną youtuberką, czym natychmiast wywołała gorące owacje na trybunach hali.

Kolejnym prelegentem był Rafał Kątny, funkcjonujący obecnie w społeczeństwie wyłącznie dzięki pomyślnemu wszczepieniu nowej wątroby. Mężczyzna odkrył swoje śmiertelne zagrożenie zupełnie niespodziewanie w trakcie wykonywania rutynowych kontroli stanu zdrowia. Opisując swoje trudne doświadczenia z tamtego mrocznego okresu oczekiwania na pomoc chirurgów, podsumował sytuację bardzo obrazowo.

Czas przed transplantacją to była droga do śmierci

Śląscy lekarze specjaliści o procedurach w Zabrzu

Na specjalnie przygotowanym wydarzeniu pojawiło się szerokie grono ekspertów reprezentujących środowisko kliniczne, w tym chirurdzy oraz specjaliści organizujący procesy pobierania narządów. Wśród prelegentów znalazła się między innymi doktor nauk medycznych Joanna Śliwka, zajmująca się na co dzień ratowaniem i przeszczepianiem mięśni sercowych u najmłodszych pacjentów. Lekarka ta pełni obowiązki zastępcy dyrektora na oddziałach zajmujących się kardiochirurgią oraz mechanicznym wspieraniem niewydolnego krążenia w renomowanym Śląskim Centrum Chorób Serca zlokalizowanym na terenie Zabrza.

Zabrzański ośrodek medyczny zapisał się w historii uratowaniem życia zaledwie siedmiotygodniowego niemowlęcia, które przyszło na świat z ekstremalnie ciężką usterką układu krwionośnego, a interwencja zakończyła się sukcesem dzięki błyskawicznemu odnalezieniu odpowiedniego narządu. Przedstawicielka kliniki podkreśliła podczas prelekcji, że współcześnie stale rośnie liczba pacjentów pediatrycznych wymagających wymiany tego najważniejszego organu.

To efekt rozwoju medycyny, jesteśmy w stanie doprowadzić coraz więcej osób do momentu kwalifikacji do transplantacji

Jednocześnie specjalistka zaznaczyła bardzo brutalną prawdę o brakach w systemie opieki zdrowotnej, wskazując wyraźnie, że liczba dostępnych dawców nie nadąża za rosnącymi potrzebami medycznymi, przez co niestety wciąż wielu pacjentów umiera przed znalezieniem ratunku, w tym również chore dzieci.

Profesor Robert Król, kierujący pionem chirurgicznym i naczyniowym w Samodzielnym Publicznym Szpitalu Klinicznym imienia Andrzeja Mielęckiego w Katowicach, zwrócił szczególną uwagę zgromadzonych na problem niezwykle niskiego odsetka procedur przeprowadzanych z udziałem żyjących dawców. Uczony mocno akcentował konieczność ciągłego prowadzenia wielokierunkowych kampanii informacyjnych.

Nie uda się zmienić w rok czy dwa lata świadomości społecznej, edukacja jest nadal bardzo potrzebna

Ceniony ekspert przybliżył również słuchaczom trudy codziennego funkcjonowania w realiach pracy na oddziale transplantologicznym, gdzie dyżury nie mają stałych ram czasowych, a specjaliści żyją w ciągłej gotowości do nagłego działania operacyjnego.

Nigdy nie wiadomo, kiedy znajdzie się dawca, stąd zdarzają się sytuacje, gdy trzeba nagle stawić się w szpitalu. Skończyliśmy przeszczepienia wątroby o wpół do drugiej w nocy. O drugiej byłem w domu, a teraz jestem tutaj, w Spodku

Kolejny z medyków, doktor habilitowany Bogumił Wowra zatrudniony w Okręgowym Szpitalu Kolejowym w Katowicach, przypomniał zgromadzonej widowni, że współczesna medycyna pozwala na udaną wymianę nie tylko dużych narządów wewnętrznych, ale również elementów narządu wzroku, w tym delikatnych rogówek.

85 proc. bodźców ze świata zewnętrznego dostarczają nam oczy. Rogówka skupia światło. Każda rysa na niej powoduje zaburzenia widzenia

Władze samorządowe i dyrektorzy doceniają walory edukacyjne

Zastępca prezydenta Katowic, Maciej Stachura, przyznał publicznie, że w obecnych czasach skupienie zainteresowania uczniów na trudnych tematach stanowi dla organizatorów nie lada wyzwanie.

Tutaj się to udaje, największe wrażenie na młodzieży robią historie osób, które dzięki transplantacji otrzymały drugie życie

Ponad 40 osób po transplantacji na scenie Katowickiego Forum Młodych - BO NOWE JEST NADZIEJĄ

i

Autor: Katowickie Forum Młodych - BO NOWE JEST NADZIEJĄ/ Materiały prasowe Ponad 40 osób po transplantacji na scenie Katowickiego Forum Młodych - BO NOWE JEST NADZIEJĄ

Podobnego zdania był wicemarszałek województwa śląskiego Leszek Pietraszek, który uznał tego typu debaty za absolutnie kluczowe dla budowania nowoczesnego społeczeństwa potrafiącego docenić akt przekazania bezcennego daru istnienia innej osobie.

Młodzież uczy się empatii oraz szacunku dla ludzkiego życia

Reprezentujący katowickie IV Liceum Ogólnokształcące imienia Stanisława Maczka pedagog, Marek Płaszczymonka, całkowicie obalił popularny mit dotyczący rzekomej niechęci nastolatków do dyskusji o sprawach ostatecznych i skomplikowanych problemach medycznych.

Po raz drugi bierzemy udział w Forum i w zeszłym roku miałem takie głosy, że wyszliśmy za wcześnie, że uczniowie chętnie zostaliby dłużej, bo to dla nich interesujące

Z kolei główny organizator przedsięwzięcia, Arkadiusz Pilarz, zadeklarował organizację kolejnych zjazdów naukowych jeszcze w bieżącym roku kalendarzowym, wyrażając głębokie zaufanie do systematycznych działań oświatowych.

Wierzymy, że edukacja, praca u podstaw, z młodymi ludźmi, takimi, jacy dzisiaj przyjechali do Spodka, to najskuteczniejszy sposób na zmianę świadomości społecznej. Przekazujemy rzetelną wiedzę, same fakty, w spotkaniach biorą udział tylko eksperci i ludzie, którzy dostali szansę na drugie życie dzięki transplantacji

  • Współgospodarzem Forum Młodych było Miasto Katowice
  • Partnerami Forum Młodych byli: PZU oraz Województwo Śląskie
  • Mecenasem wydarzenia była Fundacja Orlen im. I. Łukasiewicza