Knurów to jedno z najpiękniejszych miast w województwie śląskim. Zachwyca modernistycznym ratuszem
Pierwsze historyczne wzmianki o Knurowie pochodzą z dokumentu datowanego na około 1295 rok, znanego jako „Księga uposażeń biskupstwa wrocławskiego”. W kolejnych stuleciach, jak dowiadujemy się z dokumentów z lat 1305 i 1447, osada należała terytorialnie do ziemi gliwickiej. Jednym z najstarszych świadectw przeszłości miasta jest XVI-wieczny drewniany kościół pw. św. Wawrzyńca, który w 1935 roku został przeniesiony do Chorzowa. W jego wnętrzu znajdowały się cenne rzeźby, w tym „Piękna Madonna z Knurowa” z około 1420 roku, uważana za jedno z najwspanialszych dzieł tego typu w Polsce.
Prawdziwą rewolucję w historii Knurowa przyniósł XIX wiek i proces industrializacji. Wiejska dotąd osada zaczęła przekształcać się w ośrodek przemysłowy. W połowie XIX wieku powstał dwór na terenie dóbr rycerskich, a w 1875 roku w Krywałdzie uruchomiono fabrykę prochu, która funkcjonowała przez ponad 120 lat.
Przełom XIX i XX wieku to okres gwałtownego rozwoju Knurowa, napędzanego odkryciem bogatych złóż węgla kamiennego. W latach 1900-1921 powstały cztery kolonie robotnicze, zaprojektowane przez światowej sławy urbanistę Karla Henriciego. Te osiedla patronackie, charakteryzujące się regularnym układem i dużą ilością zieleni, do dziś zachowały swój unikalny charakter. W tym czasie rozbudowano również infrastrukturę – w 1908 roku uruchomiono pierwszą linię kolejową, a w 1912 roku wzniesiono budynek Lecznicy Spółki Brackiej, który obecnie pełni funkcję szpitala miejskiego. Mieszkańcy Knurowa aktywnie uczestniczyli w powstaniach śląskich, a po plebiscycie w 1921 roku, w 1922 roku miasto znalazło się w granicach odrodzonej Polski.
Jednym z najbardziej charakterystycznych obiektów w Knurowie jest modernistyczny ratusz, będący architektoniczną wizytówką miasta. Jego budowa, zrealizowana w latach 1928-1929, była odpowiedzią na dynamiczny rozwój przemysłowy i wzrost liczby mieszkańców w latach 20. XX wieku. Zaprojektowany przez architekta Franciszka Michejdę, budynek miał symbolizować nowoczesność i aspiracje Knurowa. Jego bryła, reprezentująca modernizm okresu międzywojennego, odznacza się geometryczną formą i funkcjonalnością. Zewnętrzna fasada przyciąga wzrok wyważonymi proporcjami i harmonijnym układem okien, a we wnętrzach do dziś zachowały się oryginalne detale z epoki. Ratusz nie tylko pełni funkcję siedziby władz, ale jest także sercem lokalnych wydarzeń i ważnym punktem orientacyjnym w centrum miasta.
Prawa miejskie Knurów otrzymał w 1951 roku. Okres powojenny to dalsza rozbudowa przemysłu, w tym uruchomienie drugiej kopalni w Szczygłowicach w 1961 roku, co wiązało się z napływem ludności i budową nowych osiedli. Dziś miasto, choć nie posiada obiektów wpisanych do rejestru zabytków, może poszczycić się wieloma budynkami objętymi ochroną konserwatorską.
Do najważniejszych z nich należą:
- III Kolonia – jedno z najlepiej zachowanych osiedli robotniczych na Górnym Śląsku.
- Zespół budynków szpitala miejskiego z 1912 roku.
- Ratusz wzniesiony w latach 1928-1929.
- Dawny dwór z połowy XIX wieku, w którym obecnie mieści się Izba Tradycji Górniczej.
- Kapliczka św. Barbary w Krywałdzie z 1889 roku oraz kapliczka św. Jana Nepomucena z 1919 roku.
- Kościół pw. świętych Cyryla i Metodego z oryginalnym wystrojem.