Spis treści
Polska Grupa Górnicza i władze Katowic oficjalnie podpisały porozumienie w sprawie przyszłości terenów po kopalni Wujek. To kolejny, niezwykle ważny krok w procesie transformacji tego historycznego miejsca, które przylega niemal do samego centrum stolicy województwa śląskiego. Wkrótce ma rozpocząć się likwidacja zakładu, a tuż po niej wielka rewitalizacja, która ma na nowo zdefiniować tę część miasta.
Porozumienie, które podpisano 31 grudnia, jest realizacją wcześniejszych zapowiedzi z czerwca 2025 roku. Wtedy to miasto, PGG, Województwo Śląskie oraz Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia zadeklarowały wspólną pracę nad stworzeniem nowych funkcji dla kopalni Wujek.
Co miasto przejmie od kopalni Wujek?
Zakres porozumienia jest bardzo szeroki. Katowice mają przejąć łącznie 29 obiektów infrastruktury na powierzchni, w tym tak charakterystyczne elementy jak wieże szybowe szybów Krakus, Lechia i Wentylacyjnego I. W ręce samorządu trafią także budynki łaźni, kuźni, maszyn wyciągowych, sortowni czy stacji uzdatniania wody.
To jednak nie wszystko. Plan zakłada również przekazanie infrastruktury dołowej. Chodzi o dwa szyby (Lechia i Wentylacyjny I) oraz wyrobiska dołowe na poziomie 370 metrów o łącznej długości prawie 4 kilometrów. To potężna przestrzeń, która daje ogromne możliwości aranżacyjne.
Symboliczne miejsce z nową przyszłością
Prezes PGG, Łukasz Deja, nie kryje, że to krok w stronę odpowiedzialnej transformacji i ochrony dziedzictwa.
Teren kopalni Wujek to miejsce, symbol - o wyjątkowym znaczeniu historycznym, społecznym i kulturowym. Mając na uwadze pamięć i historię tego miejsca, chcemy zabezpieczyć i zachować kopalnianą infrastrukturę, by mogła być wykorzystana na inne cele.
Wtóruje mu prezydent Katowic, Marcin Krupa, który podkreśla, że to „symbol śląskiej tożsamości i ważny punkt najnowszej historii Polski”.
Naszym celem jest zachowanie tej infrastruktury, jej zabezpieczenie i przygotowanie do dalszego wykorzystania na cele publiczne.
Warto pamiętać, że Kopalnia Wujek to historyczne miejsce, gdzie doszło do brutalnej pacyfikacji strajku górników na początku stanu wojennego, 16 grudnia 1981 roku. Zginęło wtedy dziewięciu górników, o których pamięć żyje do dziś.
Kiedy ruszy likwidacja kopalni Wujek?
Wydobycie w ruchu Wujek zakończyło się już w 2021 roku. Zgodnie z informacjami PGG, fizyczna likwidacja kopalni ma ruszyć w drugim kwartale 2026 roku.
Jednocześnie miasto nie czeka z założonymi rękami. Już w połowie grudnia 2025 roku ogłoszono konkurs na opracowanie koncepcji urbanistycznej dla ponownego zagospodarowania aż 100 hektarów terenów po kopalni i wokół niej. Prace konkursowe mają zostać złożone do 2 marca, co oznacza, że już wkrótce możemy poznać pierwsze wizualizacje nowej dzielnicy Katowic.
Władze Katowic mają już spore doświadczenie w rewitalizacji terenów poprzemysłowych. Najlepszym przykładem jest Strefa Kultury, która powstała na gruntach po dawnej kopalni "Katowice" i dziś jest wizytówką miasta. Podobne plany dotyczą terenów po kopalni Wieczorek, gdzie ma powstać hub gamingowo-technologiczny.